Ada Çamları

İstanbul-Adaları ve tepelerinde doğal olarak yetişen çam türü “Kızılçam”dır. Kızılçam, İstanbul’da iki doğal çam türünden biridir; diğer karaçam olup Şile ve Kasatura kıyılarındaki kumul alan çevresinde doğal yetişir.

Ada çamları dendiğinde ilk akla gelen kızılçamlardır. Kızılçamlar, ülkemizin bütün sahil kesimlerde en yaygın şekilde bulunan ve yaklaşık 6 milyon hektarlık bir alan kaplayan en yaygın ağaç türüdür. En geniş yayılışını Türkiye’de yapan bu çam türünün İngilizce adı da “Turkish pine”dır. 

Ada Ormanlarının en yaygın doğal ağaç türü olan kızılçam, orman yangınlarına maruz kalan ve genellikle de yangınlardan zarar gören bir ağaçtır. Birey olarak yüksek sıcaklıklardan zarar görüp yaşamını yitirse de tohumları çok yüksek sıcaklıklara kadar (160-170 ⁰C) dayandığından yanan ağaçların azotça zengin küllerinden çok daha gür bir şekilde yeni gençlikler oluşturmaktadır. 

Buna karşın, Orman Bölge Müdürlüğü tarafından yanan alanların ağaçlandırması çalışmaları kapsamında kızılçam yerine fıstık çamı tercih edilmiştir. Kızılçamlara göre geniş bir tepe yapan ve gölgesi de daha yoğun olan fıstıkçamları, ilerleyen yıllarda oluşturacağı gölge etkisiyle makiliklerin bulunduğu diri örtüyü giderek daha zayıf düşürme riski gözden uzak tutulmamalıdır. O nedenle Ada çamları dendiğinde kızılçamlar akla gelmelidir ve dikimlerde de kızılçam türü tercih edilmelidir. 

Ada çamları, şekil olarak düzgün gövdeli ve uzun boylu olmayıp genellikle düzensiz gelişmiş gövdelere sahiptir. Bu durum ada çamlarının daha görsel olmasını sağlar ve estetik değerini yükseltir. 

Kızılçamların en büyük düşmanlarından biri olan çamkese böceği, Ada çamlarına da zaman zaman zarar vermektedir. Ağaçların tepelerini zayıf düşüren bu hastalık büyümesini de azaltmaktadır. Çamların dallarında bulunan böcek keselerinin dikkatli bir şekilde kesilerek alınması ve yakılması şeklindeki mücadele yöntemi zararın etkisini azaltmaktadır. 

Prof. Dr. Ünal Akkemik